lubomir szczytOd wielu lat trwają kontrowersje dotyczące najwyższego szczytu Beskidy Makowskiego.

Lubomir, a może Mędralowa?

Lubomir w Beskidzie Makowskim, a może w Wyspowym?

Na te i inne pytania postaram się w miarę możliwości poniżej odpowiedzieć.

Według twórców koncepcji "Korony Gór Polski" przedstawionej w 1997 roku przez Marka Więckowskiego i Wojciecha Lewandowskiego w czasopiśmie "Poznaj swój kraj" szczyt Lubomir uważany jest za najwyższym szczytem Beskidu Makowskiego, a przynajmniej znalazł się na liście KGP.

Korona Gór Polski w założeniu miała być listą zawierającą najwyższe szczyty każdego pasma górskiego w Polsce, z tym że z drobną różnicą - za istotne uznawano szczyty, na które prowadził wówczas znakowany szlak turystyczny. 

Na aktualnej stronie www Korony Gór Polski nie potrafię jednak znaleźć oficjalnych informacji czy historii wytypowania szczytów należących do KGP. Na starej stronie KGP jest jedynie krótka wzmianka: "Korona Gór Polski ustanowiona została w 1997 roku, a tworzy ją 28 najwyższych szczytów wszystkich pasm górskich naszego kraju(...)".

Co ciekawe "Od września 2016 Klub Zdobywców KGP usamodzielnił się. Kierowanie nim objął absolwent Uniwersytetu Warszawskiego, wielki miłośnik ojczystych stron Łukasz Lis, który postanowił kontynuować wypracowane przez lata cele i formy prowadzonej działalności(...)".

Biorąc pod uwagę ilość kontrowersji, które do dziś nagromadziły się w środowisku zdobywców KGP, myślę, że "właściciele marki Korona Gór Polski" celowo unikają wyjaśnień dotyczących listy szczytów.

O ile mogę zrozumieć brak zmian w przypadku niejednoznacznie najwyższych szczytów takich jak Kowado vs. Brusek/Postawna to dziwi mnie brak sprostowania ewidentnych błędów typu Chełmiec vs. Borowa, Kłodzka Góra vs. Szeroka Góra, Skopiec vs. Folwarczna/Baraniec itd. Oprócz pomyłek w wytypowaniu konkretnych szczytów są też błędy w podawanych wysokościach szczytów. Tego to już nie potrafię zrozumieć... 

W sumie to rozumiem... Może autorzy Korony Gór Polskich czy też aktualni właściciele marki nie chcą robić sobie czarnego PR zmieniając teraz wysokości, dodając lub usuwając szczyty. Bo niby co z tymi wszystkimi zdobywcami, którzy na przestrzeni lat zdobywali szczyty? 

Nie zrozumcie mnie źle! Nie widzę nic złego w kultywowaniu tradycji zdobywania szczytów z orgynalnej listy Korony Gór Polski, ale troszkę nie rozumiem faktu ukrywania stanu faktycznego przez aktualnych właścicieli marki Korona Gór Polski. Brak prostowania błędów jest moim zdaniem szkodliwy dla edukacji osób które nie mają wiedzy w temacie lub po prostu nie starają się szukać tej wiedzy choćby w Internecie.

Wracając do Lubomira i Mędralowej, może trochę historii...

W momencie tworzenia listy szczytów Korony Gór Polski autorzy posiłkowali się wiedzą, która jest odmienna od wówczas uznanej przez środowisko geograficzne. Problemem tu jest tzw. granica mezoregionów. W 1997 roku obowiązywał podział zaproponowany i przyjęty przez większość geografów - podział profesora Jerzego Kondrackiego i Andrzeja Richlinga z 1994 r. 

Obecnie obowiązuje podział fizyczno-geograficzny, opublikowany w czasopiśmie Geographia Polonica. Powstał on przy współpracy 26 naukowców z 14 uczelni i instytucji naukowych (m.in. Jerzy Solon, Andrzej Richling, Wiesław Ziaja). Jest to zmodyfikowana wersja podziału Polski na regiony fizyczno-geograficzne zaproponowana przez Kondrackiego i Richlinga. Podział ten uznawany jest m.in. przez Generalną Dyrekcję Ochrony Środowiska.

 

Wariant 1

Jeżeli uznawać nowy podział mezoregionów w Polsce sytuacja wygląda następująco:

- Lubomir - wysokość 904 m n.p.m. - mezoregion 513.48 - Beskid Makowski 

- Mędralowa - wysokość 1169 m n.p.m. - mezoregion 513.58 - Beskid Orawsko-Żywiecki

W takim przypadku Lubomir należy uznać za najwyższy szczyt Beskidu Makowskiego.

medralowa lubomir nowy podzial

Powyższa mapa pochodzi z portalu geoserwis GDOŚ - opisy naniesione przeze mnie.

 

Wariant 2

Jeżeli jednak będziemy uznawać podział z 1994 r zaproponowany przez Kondrackiego wtedy sytuacja wygląda następująco:

- Lubomir - wysokość 904 m n.p.m. - Beskid Wyspowy

- Mędralowa - wysokość 1169 m n.p.m. - Beskid Makowski

W tym przypadku powinniśmy uznawać Mędralową za najwyższy szczyt Beskidu Makowskiego.

Oczywiście "przeniesienie" Lubomira do Beskidu Wyspowego nie zmienia nic w przypadku Beskidu Wyspowego. Mogielica o wysokości 1170 m n.p.m. jest nadal najwyższym szczytem tego pasma.

lubomir medralowa podzial kondrackiego

Powyższa mapa pochodzi z Wikipedii. Opisy naniesione przeze mnie.

Wariant 3

Jeżeli uznamy za prawidłowy podział z 1965(1966) / 1976 / 1977 roku zaproponowany przez Kondrackiego wtedy sytuacja wygląda następująco:

- Lubomir - wysokość 904 m n.p.m. - Beskid Makowski

- Mędralowa - wysokość 1169 m n.p.m. - Beskid Żywiecki

W tym przypadku powinniśmy uznawać Lubomir za najwyższy szczyt Beskidu Makowskiego.

lubomir medralowa 1968

Powyższa mapa pochodzi z Prace Geograficzne Nr69 - Problemy Regionalizacji Fizycznogeograficznej - Warszawa 1958 r. - Szczyty naniesione przeze mnie.

 

Podsumowanie

Regionalizacja Najwyższy szczyt Beskidu Makowskiego Uwagi
Nowa regionalizacja z 2018 roku Jerzego Solona i innych Lubomir Lubomir w Beskidzie Makowskim, Mędralowa w Beskidzie Orawsko-Żywieckim 
Regionalizacja wg. Kondrackiego z 1994 Mędralowa Lubomir w Beskidzie Wyspowym, Mędralowa w Beskidzie Makowskim
Regionalizacja wg. Kondrackiego z 1965(1966) / 1976 / 1977  Lubomir Lubomir w Beskidzie Makowskim, Mędralowa w Beskidzie Żywieckim
"Regionalizacja" wg. twórców Korony Gór Polski  Lubomir  Lubomir w Beskidzie Makowskim

 

Wnioski

Biorąc pod uwagę powyższe dane, zastanawiające jest to dlaczego autorzy listy szczytów Korony Gór Polski wyznaczyli za najwyższy szczyt Beskidu Makowskiego Lubomir. "Obowiązywał" wtedy podział na mezoregiony Kondrackiego, w którym to Mędralowa była najwyższym szczytem Beskidu Makowskiego.

Niezależnie od tego czy uznajemy starszą lub nowszą regionalizację wg. Kondrackiego czy też najnowszą z 2018 roku Jerzego Solona, czy ufamy twórcom Korony Gór Polski warto wejść na obydwa szczyty.

Zarówno Mędralowa jak i Lubomir jest wart odwiedzenia. Aby każdy kolekcjoner koron górskich mógł spać spokojnie polecam wejście na obydwa szczyty.

 

 

Źródła:

Regionalizacja fizycznogeograficzna Polski - wikipedia

Geographia Polonica (2018) 

Geoserwis GDOŚ - aby włączyć podział na mezoregiony należy wybrać w menu legendy: Inne dane środowiskowe > Mezoregiony fizycznogeograficzne

Aktualizacja Mezoregionów fiz-geo polski

PHYSICO-GEOGRAPHICAL MESOREGIONS OF POLAND...

Korona Gór Polski - wikipedia

Korona Gór Polski - oficjalna strona Klubu Zdobywców Korony Gór Polski

Beskidzkie forum

Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski (1998)

Jerzy Kondracki - Regiony fizycznogeograficzne Polski (1977)

Wojciech Maciejowski - Regionalizacja fizycznogeograficzna – przeszłość czy przyszłość geografii fizycznej?

Przegląd Geograficzny T.40 - 1968

Problemy Regionalizacji Fizycznogeograficznej - 1966